فلت وایت چیست و چه تفاوتی با لته دارد

فلت وایت چیست و چه تفاوتی با لته دارد
5 (100%) 4 votes

نام فلت وایت، مدتهاست بر روی منوی کافی شاپ‌های اسپشیالتی جهان، وجود دارد. اما آیا به راستی می‌دانید که به چه معناست؟ و چه تفاوتی میان فلت وایت و لته وجود دارد؟

بیایید نگاهی به تاریخ فلت وایت، اینکه چطور آن را تهیه کنیم، و آنچه که فلت وایت را از لته و یا کاپوچینو، مجزا می‌سازد بیندازیم. 

فلت وایت
عکس از علی یعقوبی

فلت وایت چیست؟

فلت وایت، یک نوشیدنی بر پایه‌ی اسپرسو است که در آن شیر بخارگرفته شده – Steamed Milk وجود دارد. که تا اینجای کار به احتمال زیاد خیلی بدیهی بوده است.

پر بیراه نیست که این نوشیدنی را مناسب آنهایی بدانیم که در جستجوی یک نوشیدنی شیردار با طعم قوی قهوه هستند، که با حجم کمی از شیر و لایه‌ی نازک میکرو فوم تهیه می‌شود.

اگر قهوه‌ای می‌خواهید که به شما طعم قوی از اسپرسو ولی با طعم کرمی ایجاد شده توسط شیر استیم بدهد، فلت وایت گزینه‌ی مطلوبی است. اما این نوشیدنی از کجا آمده است و چه تفاوتی با لته دارد؟

قهوه و کافئین
عکس از فاطمه یزدان یار

ریشه‌ی فلت وایت

اظهار نظرهایی شده که طی آن، فلت وایت را دارای ریشه‌ای استرالیایی یا نیوزلندی، دانسته‌اند. در هر دو صورت، این قهوه از سال ۱۹۸۰ وجود داشته است. از همان سالها، در منوهای کافه‌ها در امریکا و بریتانیا وجود داشته و امروزه، تبدیل به یکی از آیتمهای منوی استاندارد کافه اسپشیالتی، شده است.  

Ben Bicknell، مدیر استراتژیک پروژه در Five Senses Coffee در ملبورن، می‌گوید، «بدون اینکه بخواهیم در تاریخ استرالیا و نیوزلند عمیقا جستجو کنیم، می‌توانم بگویم فلت وایت در هر دو کشور رایج شده بوده است.»

«مصرف کنندگانی که از قهوه فوری به نوشیدنی‌های بر پایه‌ی اسپرسو، به دنبال یک طعمی آشناتر نسبت به کاپوچینو بودند، کاپوچینویی که در آن زمان دارای کوهی از فوم بود و مردم به جای آن در خواست یک فوم فلت – flat می‌کردند. پس نوشیدنی‌ای تقاضا می‌شد که فوم تختی نسبت به کاپوچینو داشته باشد. (که میکروفوم خوش طعم‌تری هم نسبت به آن کاپوچینو داشت).»

زمانی که استارباکس هم شروع به سرو فلت وایت به عنوان یک آلترناتیو بلد – bold برای لته در ایالات متحده کرد، مشخص گردید که این نوشیدنی وارد جریان اصلی قهوه‌ها شده است. 

کاپوچینو و لته چه تفاوتی دارند؟

پس ما می‌دانیم که فلت وایت یک نوشیدنی تشکیل شده از اسپرسو و شیر بخار گرفته شده و فوم کم است. آیا این همان لته نیست؟ یا کاپوچینو؟

عنوان لته، در زبان انگلیسی از سال ۱۹۸۰ رواج یافت، اما مفهوم قهوه و شیر گرم، مفهومی است که برای مدت خیلی طولانی‌تری به کار گرفته می‌شده است. در ایتالیا، کافه لته – Caffè Latte معمولا به یک نوشیدنی خیلی شیر دار صبحانه اتلاق می‌شود، که در آن یک شات قهوه از اسپرسو ساز پای گازی، ریخته می‌شد. 

و در بقیه‌ی جاها، این نام در حال حاضر به نعتای یک شات اسپرسو است که با شیر استیم گرفته شده و لایه‌ای از فوم شیر در بالای آن، در فنجان پر می‌شود. 

و برای اینکه با کاپوچینو اشتباه گرفته نشود، قانون کلی این است که کاپوچینو، یک قهوه‌ی کوچکتر و قوی‌تر است. کاپوچینو نوشیدنی‌ای است که شامل یک شات اسپرسو می‌شود و دارای فوم ضخیم‌تری از شیر است. به صورت سنتی، لته بزرگتر و طعم رقیق‌تری از قهوه‌ی اسپرسو در نوشیدنی به نسبت شیر است. هم‌چنین با فوم نازک‌تری پر می‌شود. 

فلت وایت چیست
Various designs in latte art. Credit: Nate Dumlao

تفاوت لته و فلت وایت چیست؟

Ben می‌گوید، «عموما در استرالیا، لته در یک فنجان ۲۰۰ میلی لیتری سرو می‌شود. و یک فنجان سرامیکی ۱۸۰ میلی لیتری برای فلت وایت استفاده می‌شود. پس کمی کمتر رقیق است. بنا به آنچه تاریخچه می‌گوید، فوم لته باید کمی بیشتر (حدود یک سانتی‌متر) از فلت وایت (حدود نیم سانتی‌متر) باشد. 

«اگرچه، در طول پنج سال گذشته یا چیزی در همین حدود، این اختلاف میزان فوم عملا نادیده گرفته می‌شود و با فوم برابر تهیه می‌شوند.»

اما تجربه‌ی Ben یک قانون قطعی نیست. در هر کافی شاپی فلت وایت را کمی متفاوت از دیگری سرو می‌کنند، پس مشخص است که این اشتباهی گرفتن‌ها از کجا ناشی شده است. 

کاپوچینو و لته ممکن است با دبل شات اسپرسو تهیه شوند، اما فلت وایت به طور سنتی دارای دو شات اسپرسو است. اگرچه، حتی همین هم اختیاری شده است. برای حتی پیچیده کردن بیشتر موضوع، برخی از باریستاها، از ریسترتوی دبل استفاده می‌کنند تا طعم قوی‌تری از قهوه به آن بدهند. 

فهم‌های متفاوت از فلت وایت

چیزی که فلت وایت را می‌سازد، ممکن است به مکانی که هستید، و شخص باریستا متکی باشد. Jonathan Prestidge مدیر اجرایی Repack Espresso  در بریتانیا، درباره‌ی این می‌گوید که تفاوت لته و فلت وایت تناسب شیر به قهوه است. 

«بافت شیر، در هر دو نوشیدنی شبیه به هم است: بخار مناسب برای ایجاد لته آرت، اما نه آنقدر که فوم زیادی داشته باشد. در بحث ریشو یا تناسب – ratio، در مغازه‌ی قدیمی‌ام، فلت وایت را در فنجان ۵ اونس و لته را در فنجان ۸ اونس، سرو می‌کنم. هر دو با اسپرسو دبل سرو تهیه می‌شوند. فکر نکنم دیگر به فلت وایتی که بیشتر از ۶ اونس باشد، بتوان فلت وایت گفت – این نوشیدنی بیشتر لته خواهد بود.»

Felipe Cisneros، صاحب Traviesa Coffee در اکوادور، بیان می‌کند که تئوری، به اندازه‌ی ترجیح باریستا، یک فاکتور محسوب می‌شود. 

«لته: پر فروش‌ترین نوشیدنی بر پایه‌ی اسپرسو‌ی کافی شاپ‌های موج دوم. فلت وایت: پر فروش‌ترین نوشیدنی بر پایه‌ی اسپرسوی کافی شاپ‌های موج سوم. هر دوی آنها، بازار خوبی دارند و رسپی مخصوص به خودشان را بسته به حال و مهارت باریستایی که آنها را تهیه می‌کند، دارند.»

Ceiran Trigg مدیر Ancestors Coffee در بریتانیا می‌گوید، «فلت وایت ۵ تا ۶ اونس با یک اسپرسوی دبل است. با تکسچر نازکی از شیر فلت. لته ۷-۹ اونس، یا ۱۰، و دارای تکسچری بین آن شیر فلت تا تکسچر کاپوچینو است.»

فلت وایت لته آرت
Flat whites with tulip art. Credit: Nate Dumlao

کدام بهتر است؟ فلت وایت یا لته؟

پس، سایز مشخص فنجان و نسبت شیر و قهوه متفاوت است، اما عموما اینطور شناخته می‌شوند که فلت وایت نسبت به لته کوچک‌تر است و معمولا اسپرسوی بیشتری دارد. 

اگر شما از طعم‌های منحصر به فرد قهوه اسپشیالتی لذت می‌برید اما، یک نوشیدنی لبنی می‌خواهید، فلت وایت نوشیدنی بهتری از لته به حساب می‌آید. چرا که شیر کمتری دارد، و در نتیجه امکان تجربه‌ی سنسوری کاملی از دانه‌های قهوه را به شما خواهد داد. اما اینکه بگوییم قهوه‌ی بهتری است؟ نه. راه‌های بیشماری برای تجربه‌ی قهوه اسپشیالتی وجود دارد و هر کدام از ما ترجیح شخصی متفاوتی داریم. 

آیا فلت وایت از لته قهوه‌ی سنگین‌تری به حساب می‌آید؟ فلت وایت نوشیدنی غلیظ‌تری است با طعم قوی‌تری از قهوه به نسبت شیر. حتی ممکن است از جنبه‌ی کافئین هم از لته قوی‌تر به حساب بیاید، چرا که در آن از دبل اسپرسو استفاده می‌شود. 

فلت وایت، طعم و قدرت اسپرسو را با لذتی غنی و دهان شمول از شیر ترکیب می‌کند. اهل لبنیات نیستید؟ آلترناتیو‌های گیاهی به نسبت لبنیات، کمتر برای فوم گیری راحتند، پس می‌توانند به صورت فلت وایت، ترکیب خوبی با قهوه بسازند. 

درک چیستی فلت وایت می‌تواند در زمان سفارش دادن قهوه به یاری ما بیاید، اما اگر در مورد جزئیات دقیق و درباره‌ی کافه‌ای که در آن هستید نا آشنا باشید، ارزشش را دارد که از باریستا بپرسید که چطور فلت وایت را تهیه می‌کنند.

اما Ben می‌گوید که اینکه فلت وایت چیست، از سوال‌های دیگر اهمیت کمتری دارد. «سوال مهم‌تر این است که آیا نوشندگان قهوه، قدر قهوه‌ی اسپشیالتی با نمره‌ی بالای ۸۰، در لته یا فلت وایتشان را می‌دانند، و آیا مایلند بهای ثابت این نوشیدنی را در زندگی روزمره‌شان پرداخت کنند؟»

ترجمه، محسن عیوضلو

Written by Hazel Boydell

Perfect Daily Grind

فلت وایت چیست و چه تفاوتی با لته دارد